Ρυθμιστικά θέματα / Eποπτεία και λειτουργία Πιστωτικών Ιδρυμάτων

  • Δημοσίευση κατ' εξουσιοδότηση Κανονισμού (ΕΕ) 2025/1496 όσον αφορά την ημερομηνία εφαρμογής των απαιτήσεων ιδίων κεφαλαίων για τον κίνδυνο αγοράς

    Στις 19 Σεπτεμβρίου 2025, δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ε.Ε. ο κατ' εξουσιοδότηση Κανονισμός (ΕΕ) 2025/1496, σύμφωνα με τον οποίο αναβάλλεται έως την 1η Ιανουαρίου 2027 η εφαρμογή των διατάξεων του Κανονισμού (ΕΕ) 575/2013 (CRR) περί απαιτήσεων ιδίων κεφαλαίων για τον κίνδυνο αγοράς.

    Ο εν λόγω κατ' εξουσιοδότηση Κανονισμός εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2026.

    Κατ' εξουσιοδότηση Κανονισμός (ΕΕ) 2025/1496

  • Έκθεση των Ευρωπαϊκών Εποπτικών Αρχών (ESAs) σχετικά με τους κινδύνους και τις αδυναμίες στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της Ε.Ε. – Φθινόπωρο 2025

    Στις 19 Σεπτεμβρίου 2025, η κοινή Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Εποπτικών Αρχών (ESAs) δημοσίευσε έκθεση σχετικά με τους κινδύνους και τις αδυναμίες στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της Ε.Ε., για το φθινόπωρο του 2025.

    Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της έκθεσης:

    • Το χρηματοπιστωτικό σύστημα της Ε.Ε. αντιμετωπίζει σημαντικούς κινδύνους λόγω της γεωπολιτικής αβεβαιότητας και της ενδεχόμενης ταχείας μεταβολής των παγκόσμιων εμπορικών πολιτικών.
    • Ο τραπεζικός τομέας της Ε.Ε. αναμένεται να επηρεαστεί έμμεσα από τη δασμολογική πολιτική, με πιθανό αντίκτυπο στα ανοίγματα κλάδων που είναι ευαίσθητοι στο εμπόριο, στις ροές εισοδήματος και στη ζήτηση για δανειοδότηση.
    • Αναμένεται επίσης να επηρεαστεί και ο ευρύτερος χρηματοπιστωτικός τομέας, με πιθανή αύξηση του λειτουργικού κινδύνου, αλλαγές στις τιμολογήσεις και ανάπτυξη στους τομείς ασφάλισης που σχετίζονται με το εμπόριο.
    • Η εξάρτηση της Ευρώπης από παρόχους υπηρεσιών τρίτων χωρών, κεντρικούς αντισυμβαλλόμενους (CCPs) και οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας εκτός της Ε.Ε. δεν είναι αμελητέα και αναδεικνύει την ανάγκη για μεγαλύτερη αυτονομία της Ε.Ε.
    • Η αύξηση των αμυντικών δαπανών στην Ευρώπη προκάλεσε επίσης σημαντικές κινήσεις στις αγορές, με τις μετοχές του τομέα άμυνας της Ε.Ε. να σημειώνουν αύξηση κατά 30% από την αρχή του 2025.

    Έκθεση των ESAs

  • Δημοσίευση αποτελεσμάτων της πανευρωπαϊκής άσκησης προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων (EU-wide stress test) 2025

    Την 1η Αυγούστου 2025, η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών δημοσίευσε τα αποτελέσματα της πανευρωπαϊκής άσκησης προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων (EU-wide stress test) 2025. Τα αποτελέσματα επιβεβαιώνουν ότι οι ευρωπαϊκές τράπεζες παραμένουν ανθεκτικές ακόμη και υπό συνθήκες σοβαρού υποθετικού οικονομικού κλυδωνισμού.

    Ειδικότερα, το δυσμενές σενάριο περιλαμβάνει μια απότομη επιδείνωση του παγκόσμιου μακροοικονομικού και χρηματοοικονομικού περιβάλλοντος, που οφείλεται σε αναζωπύρωση των γεωπολιτικών εντάσεων, παγιωμένο κατακερματισμό του εμπορίου (περιλαμβανομένης της αύξησης δασμών) και επίμονες διαταραχές στην προσφορά. Το εν λόγω σενάριο είναι βαρύτερο από την παγκόσμια οικονομική κρίση και ουσιωδώς βαρύτερο από τις πρόσφατες μακροοικονομικές εξελίξεις. Οι τράπεζες της Ε.Ε., παρά την εμφάνιση ζημιών ύψους 547 δισ. ευρώ, διατηρούν ισχυρές κεφαλαιακές θέσεις και την ικανότητά τους να συνεχίσουν να στηρίζουν την οικονομία.

    Κυριότερα ευρήματα της άσκησης (συγκεντρωτικά για τις 64 συμμετέχουσες τράπεζες Ε.Ε./ ΕΟΧ):

    - Υπό το δυσμενές σενάριο:
    (α) Απομείωση κεφαλαίου: 370 bps,
    (β) CET1 με τη λήξη του σεναρίου (2027): 12% (CRR3 transitional basis) & 11,3% (CRR3 fully loaded basis).

    - Οι τράπεζες ξεκίνησαν την άσκηση με υψηλότερα ποσοστά κερδοφορίας και κεφαλαιακής επάρκειας σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη. Παρόλο που εμφανίζονται πιο ευαίσθητες στον κίνδυνο, παρουσιάζοντας υψηλότερες ονομαστικές ζημίες, διαθέτουν καλύτερη ικανότητα απορρόφησης ζημιών μέσω της δημιουργίας καθαρών εσόδων.

    - Συγκεκριμένα δυσμενή σενάρια επηρεάζουν διαφορετικά τους επιμέρους οικονομικούς τομείς. Οι τράπεζες έχουν βελτιώσει την ικανότητά τους να διαφοροποιούν τον αντίκτυπο των δυσμενών σεναρίων ανά τομέα, ωστόσο εξακολουθεί να υπάρχει ανάγκη για περαιτέρω ενίσχυση των προσπαθειών τους στον τομέα σχεδιασμού των υπολογιστικών μοντέλων.

    Δελτίο τύπου της ΕΒΑ

  • Eπικαιροποιημένες πολιτικές της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) σχετικά με την άσκηση δικαιωμάτων και διακριτικών ευχερειών που παρέχει το ενωσιακό δίκαιο

    Στις 25 Ιουλίου 2025, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δημοσίευσε τις επικαιροποιημένες πολιτικές της (Οδηγός, Κανονισμός ΕΚΤ, Σύσταση και Κατευθυντήρια Γραμμή) σχετικά με την άσκηση δικαιωμάτων και διακριτικών ευχερειών που παρέχει το ενωσιακό δίκαιο.

    Οι εν λόγω τροποποιήσεις αφορούν, μεταξύ άλλων, τον τρόπο με τον οποίο η ΕΚΤ χορηγεί άδειες στις τράπεζες για τη χρήση μεθόδων υπολογισμού των κεφαλαιακών απαιτήσεων για τον λειτουργικό κίνδυνο και τον κίνδυνο αγοράς, καθώς και την πιθανή ένταξη των δικαιωμάτων μειοψηφίας σε θυγατρικές στο εποπτικό κεφάλαιο ενός τραπεζικού ομίλου. Οι επικαιροποιημένες πολιτικές παρέχουν επίσης διευκρινίσεις αναφορικά με την εφαρμογή του λεγόμενου "Danish Compromise" στο πλαίσιο της Τραπεζικής Ένωσης. Ο σχετικός κανόνας, που προβλέπεται στη νομοθεσία της E.E, επιτρέπει, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, στις τράπεζες να εφαρμόζουν στάθμιση κινδύνου στις επενδύσεις τους σε ασφαλιστικές θυγατρικές, αντί να τις αφαιρούν από τα εποπτικά τους κεφάλαια. Σύμφωνα με τις νέες διευκρινίσεις, οι τράπεζες που επιλέγουν τη στάθμιση κινδύνου θα πρέπει να την εφαρμόζουν σε όλα τα μέσα ιδίων κεφαλαίων που κατέχουν στις ασφαλιστικές θυγατρικές – και όχι μόνο στα μέσα βασικών ιδίων κεφαλαίων (core equity instruments).

    Η ΕΚΤ παρέχει μεταβατική περίοδο διάρκειας ενός έτους σε όλες τις τράπεζες που επηρεάζονται από την εν λόγω αλλαγή.
    Στόχος των ανωτέρω τροποποιήσεων είναι η προώθηση της εναρμόνισης και της διαφάνειας στον τρόπο άσκησης των εποπτικών διακριτικών ευχερειών από την ΕΚΤ. Με τον τρόπο αυτόν, απλοποιείται σημαντικά το κανονιστικό πλαίσιο, ενισχύεται η προβλεψιμότητα των εποπτικών ενεργειών και διασφαλίζεται ίση μεταχείριση των πιστωτικών ιδρυμάτων σε ολόκληρη την Τραπεζική Ένωση.

    Δελτίο τύπου της ΕΚΤ

  • Έκθεση της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών (ΕΒΑ) σχετικά με την απευθείας παροχή τραπεζικών υπηρεσιών από τρίτες χώρες

    Στις 23 Ιουλίου 2025, η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (ΕΒΑ) δημοσίευσε έκθεση σχετικά με την άμεση παροχή τραπεζικών υπηρεσιών από τρίτες χώρες, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 6 του άρθρου 21γ της Οδηγίας ΕΕ/2013/36 (CRD).

    Ειδικότερα, με την εν λόγω έκθεση εξετάζεται η καταλληλότητα επέκτασης της δυνατότητας σε επιχειρήσεις τρίτων χωρών (όχι μόνο πιστωτικών ιδρυμάτων, αλλά οποιασδήποτε οντότητας του χρηματοπιστωτικού τομέα) να παρέχουν βασικές τραπεζικές υπηρεσίες απευθείας από τις τρίτες χώρες, ήτοι χωρίς την ίδρυση υποκαταστήματος στην Ε.Ε., λαμβάνοντας υπόψη τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.

    Σύμφωνα με τα ευρήματα της έκθεσης, δεν εντοπίστηκαν επαρκή στοιχεία για τη διεύρυνση των εξαιρέσεων της υποχρέωσης ίδρυσης υποκαταστήματος για την παροχή βασικών τραπεζικών υπηρεσιών από τρίτες χώρες προς όλες τις χρηματοπιστωτικές οντότητες στην Ε.Ε.

     

    Έκθεση της ΕΒΑ