Δημοσίευση πρόσκλησης υποβολής στοιχείων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τους λογαριασμούς αποταμίευσης και επενδύσεων Δημοσίευση πρόσκλησης υποβολής στοιχείων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τους λογαριασμούς αποταμίευσης και επενδύσεων

Στις 10 Ιουνίου 2025, Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε πρόσκληση υποβολής στοιχείων (Call for Evidence) σχετικά με τα ειδικότερα χαρακτηριστικά των λογαριασμών αποταμίευσης και επενδύσεων . Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (SIU).

Ειδικότερα, η Επιτροπή καλείται να διευκολύνει την πρόσβαση των ιδιωτών σε απλά και αποτελεσματικά προϊόντα αποταμίευσης και επενδύσεων, τα οποία θα αποτελέσουν ένα εύκολο και εύχρηστο σημείο εισόδου στις κεφαλαιαγορές ενισχύοντας συγχρόνως τον ανταγωνισμό μεταξύ των παρόχων τέτοιων λογαριασμών. Για τον λόγο αυτό, επίκειται η έκδοση Σύστασης, δυνάμει του άρθρου 292 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ). Επισημαίνεται ότι η Σύσταση δεν αποτελεί νομικά δεσμευτική πράξη, ωστόσο υιοθετούνται με αυτή βέλτιστες πρακτικές για την πρόσβαση των ιδιωτών σε χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και στην εσωτερική αγορά κεφαλαίων στην ΕΕ.

Για την έκδοση της Σύστασης κρίνεται σκόπιμη η συγκέντρωση παρατηρήσεων από τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με τα χαρακτηριστικά των λογαριασμών αποταμίευσης και επενδύσεων, καθώς και τα πιθανά πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα συγκεκριμένων χαρακτηριστικών. Ενδεικτικά, θα διερευνηθούν ζητήματα όπως η δυνατότητα πρόσβασης σε ευρύ φάσμα προϊόντων μέσω του λογαριασμού, η πρόσβαση στους λογαριασμούς και στις επενδύσεις με ψηφιακά μέσα, καθώς και η εύκολη και οικονομικά προσιτή φορητότητα του λογαριασμού σε άλλους παρόχους.

Τα ενδιαφερόμενα μέρη καλούνται να υποβάλουν τις απαντήσεις τους μέχρι την 8η Ιουλίου 2025.

Η πρόσκληση είναι διαθέσιμη στην ακόλουθη ηλεκτρονική διεύθυνση: https://ec.europa.eu/info/law/better-regulation/have-your-say/initiatives/14724-Recommendation-on-savings-and-investment-accounts_el 

Δημοσίευση πρόσκλησης υποβολής στοιχείων της ESMA σχετικά με τη συμμετοχή των ιδιωτών επενδυτών στις αγορές κεφαλαίου («retail investor journey») Δημοσίευση πρόσκλησης υποβολής στοιχείων της ESMA σχετικά με τη συμμετοχή των ιδιωτών επενδυτών στις αγορές κεφαλαίου («retail investor journey»)

Στις 21 Μαΐου 2025, η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA) δημοσίευσε πρόσκληση υποβολής στοιχείων (Call for Evidence) σχετικά με την συμμετοχή των ιδιωτών επενδυτών στις ευρωπαϊκές αγορές κεφαλαίου. Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο απλοποίησης των κανονιστικών ρυθμίσεων, προκειμένου να επιτευχθεί η πιο ενεργή συμμετοχή των ιδιωτών επενδυτών στις κεφαλαιαγορές, διατηρώντας συγχρόνως ένα υψηλό επίπεδο προστασίας αυτών.
Σκοπός της εν λόγω πρωτοβουλίας είναι η συλλογή παρατηρήσεων από τα ενδιαφερόμενα μέρη προκειμένου να καταστεί σαφής ο τρόπος με τον οποίο οι ιδιώτες προβαίνουν σε επενδύσεις και κατά πόσον η ύπαρξη κανονιστικών ή μη εμποδίων ενδέχεται να αποθαρρύνει τη συμμετοχή τους στις κεφαλαιαγορές. Σημειώνεται ότι η ESMA απευθύνεται και στις καταναλωτικές ενώσεις με αντίστοιχο, συνοπτικό και μεταφρασμένο σε όλες τις γλώσσες της ΕΕ, κείμενο.

Ειδικότερα, διερευνώνται, μεταξύ άλλων, συγκεκριμένες τάσεις της αγοράς των ιδιωτών επενδυτών, όπως (α) η ανάληψη κινδύνου μέσω της συμμετοχής σε αγορές αυξημένης μεταβλητότητας (π.χ. κρυπτοστοιχείων) από νεαρούς επενδυτές και η χρήση ψηφιακών καναλιών (social media, online platforms, mobile apps), (β) η πρακτική εφαρμογή των απαιτήσεων της MiFID II σε τομείς όπως οι δημοσιοποιήσεις και η αξιολόγηση της καταλληλότητας και της συμβατότητας, αλλά και η εμπειρία των επενδυτών στο πλαίσιο της συμμετοχικής χρηματοδότησης (crowdfunding). Η καταληκτική ημερομηνία για την υποβολή σχολίων είναι η 21η Ιουλίου 2025.

Η ESMA θα αξιολογήσει τις απαντήσεις που θα λάβει στην παρούσα διαβούλευση και εντός του γ’ τριμήνου 2025 αναμένεται να προβεί, εφόσον χρειάζεται, στις απαραίτητες τροποποιήσεις του κανονιστικού πλαισίου (MiFID II).

Το κείμενο της πρόσκλησης είναι διαθέσιμο στην ακόλουθη ηλεκτρονική διεύθυνση: https://www.esma.europa.eu/document/call-evidence-retail-investor-journey-understanding-retail-participation-capital-markets 

Δημοσίευση κειμένου διαβούλευσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ενοποίηση των κεφαλαιαγορών της Ευρωπαϊκής Ένωσης Δημοσίευση κειμένου διαβούλευσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ενοποίηση των κεφαλαιαγορών της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Στις 15 Απριλίου 2025 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε κείμενο διαβούλευσης αναφορικά με την ολοκλήρωση των ευρωπαϊκών κεφαλαιαγορών, σε συνέχεια της από 19 Μαρτίου 2025 ανακοίνωσης της στρατηγικής της για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investment Union, εφεξής SIU). Στόχος της εν θέματι στοχευμένης διαβούλευσης είναι η συλλογή των παρατηρήσεων των ενδιαφερόμενων μερών σχετικά με τα εμπόδια που ανακύπτουν στην ενοποίηση των χρηματοπιστωτικών αγορών εντός της Ε.Ε. Η καταληκτική ημερομηνία για την υποβολή σχολίων είναι η 10η Ιουνίου 2025.
Σύμφωνα με το κείμενο διαβούλευσης, διαφόρων ειδών εμπόδια, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που απορρέουν από νομικές, κανονιστικές, τεχνολογικές και λειτουργικές πρακτικές, εμποδίζουν την πλήρη ενοποίηση και αποτελεσματικότητα των κεφαλαιαγορών της Ε.Ε. Οι αποκλίσεις στις εποπτικές πρακτικές μπορούν, επίσης, να λειτουργήσουν ως εμπόδιο στην ενοποίηση των κεφαλαιαγορών, καθώς οι συμμετέχοντες στις χρηματοπιστωτικές αγορές που δραστηριοποιούνται διασυνοριακά καλούνται να διαχειριστούν διαφορετικές απαιτήσεις εντός της ενιαίας αγοράς. Η εν θέματι διαβούλευση επιδιώκει να εντοπίσει και να αντιμετωπίσει τα ως άνω εμπόδια.

Επισημαίνεται ότι τα ερωτήματα που τίθενται αφορούν δύο καίριες θεματικές: α) εμπόδια σχετικά με την ολοκλήρωση και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών διαπραγμάτευσης και μετα-διαπραγμάτευσης, τη διανομή κεφαλαίων σε ολόκληρη την Ε.Ε και την αποτελεσματική διασυνοριακή λειτουργία της διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων και β) εμπόδια που συνδέονται ειδικά με την εποπτεία.

Το κείμενο της διαβούλευσης είναι διαθέσιμο στην ακόλουθη ηλεκτρονική διεύθυνση: https://finance.ec.europa.eu/regulation-and-supervision/consultations-0/targeted-consultation-integration-eu-capital-markets-2025_en.

Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investment Union) Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investment Union)

Στις 19 Μαρτίου 2025, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε Ανακοίνωση αναφορικά με τη στρατηγική της για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investment Union, εφεξής SIU).

Η εν λόγω πρωτοβουλία επιδιώκει να προσφέρει στους ευρωπαίους πολίτες ευρύτερη πρόσβαση στις κεφαλαιαγορές και στις επιχειρήσεις, καθώς και βέλτιστες επιλογές χρηματοδότησης, με στόχο την τόνωση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ, μέσω της αύξησης του εισοδήματος των πολιτών και της χρηματοδότησης των επιχειρήσεων. Δεδομένων τούτων, μέσω της ανάπτυξης ενοποιημένων κεφαλαιαγορών και την ύπαρξη ενοποιημένου τραπεζικού συστήματος, η SIU δύναται να διασυνδέσει αποτελεσματικά τις αποταμιεύσεις με τις επενδυτικές ανάγκες.

Η υλοποίηση της SIU αποτελεί κοινή ευθύνη των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, των κρατών μελών και όλων των βασικών ενδιαφερόμενων μερών, η οποία απαιτεί συντονισμένες προσπάθειες και στενή συνεργασία σε τέσσερις άξονες:

1. Πολίτες και αποταμιεύσεις: Οι ιδιώτες θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα, εφόσον το επιθυμούν, να επενδύουν μεγαλύτερο μέρος των αποταμιεύσεών τους σε μέσα της κεφαλαιαγοράς με υψηλότερες αποδόσεις, μεταξύ άλλων, ενόψει της συνταξιοδότησής τους.
2. Επενδύσεις και χρηματοδότηση: Για την τόνωση των επενδύσεων, και ιδίως εκείνων που αφορούν κρίσιμους τομείς, η Επιτροπή θα θεσπίσει πρωτοβουλίες με στόχο τη βελτίωση της διαθεσιμότητας κεφαλαίων και της πρόσβασης σε κεφάλαια για όλες τις επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.
3. Ενοποίηση και επέκταση: Η μείωση των ανεπαρκειών που απορρέουν από τον κατακερματισμό των αγορών θα απαιτήσει σημαντικές προσπάθειες για την άρση τυχόν ρυθμιστικών ή εποπτικών φραγμών στις διασυνοριακές δραστηριότητες των υποδομών της αγοράς, στη διαχείριση περιουσιακών στοιχείων και στη διανομή κεφαλαίων. Αυτό θα επιτρέψει στις επιχειρήσεις να επεκταθούν εντός της ΕΕ.
4. Αποδοτική εποπτεία στην ενιαία αγορά: Η Επιτροπή θα προτείνει μέτρα για να διασφαλίσει ότι όλοι οι συμμετέχοντες στις χρηματοπιστωτικές αγορές τυγχάνουν παρόμοιας μεταχείρισης, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασής τους στην ΕΕ. Αυτό θα απαιτήσει την ενίσχυση της χρήσης εργαλείων σύγκλισης, καθώς και την ανακατανομή των εποπτικών αρμοδιοτήτων σε εθνικό και ενωσιακό επίπεδο.

Προς την κατεύθυνση υλοποίησης της εν θέματι στρατηγικής, η Επιτροπή προτείνει μία δέσμη μέτρων. Ενδεικτικά παρατίθενται ορισμένα από αυτά:

• Η Επιτροπή προτίθεται να διευκολύνει τη συμφωνία μεταξύ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη Στρατηγική Επενδύσεων των ιδιωτών επενδυτών (Retail Investment Strategy).
• Μείζονος σημασίας προϋπόθεση για την επίτευξη του SIU αποτελεί η ενίσχυση της ενοποίησης και της ανταγωνιστικότητας του τραπεζικού τομέα της ΕΕ. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή αναμένεται να υποβάλει προτάσεις εντός του δεύτερου τριμήνου του 2025 (Q2 2025) με επίκεντρο την απλοποίηση των κανόνων δέουσας επιμέλειας και διαφάνειας καθώς και την προσαρμογή των απαιτήσεων προληπτικής εποπτείας για τα πιστωτικά ιδρύματα και τις ασφαλιστικές εταιρείες.
• Η Επιτροπή επισημαίνει την ανάγκη να αντιμετωπιστούν οι ελλείψεις στο νομοθετικό πλαίσιο σχετικά με τη διαχείριση ενδεχόμενης πτώχευσης πιστωτικών ιδρυμάτων μεσαίου μεγέθους. Περαιτέρω, μείζον ζήτημα αποτελεί και η Τραπεζική Ένωση, μέσω της προσπάθειας ολοκλήρωσης του τρίτου πυλώνα για την εγγύηση των καταθέσεων (European Deposit Insurance Scheme), λαμβάνοντας υπόψη τις συζητήσεις που έχουν διεξαχθεί μέχρι στιγμής με βάση την πρόταση της Επιτροπής.
• Κατά την εφαρμογή του πλαισίου για την εισαγωγή σε ρυθμιζόμενη αγορά, η Επιτροπή θα διασφαλίσει ότι οι κανόνες της ΕΕ, όπως αυτοί θεσπίζονται στις κατ' εξουσιοδότηση και στις εκτελεστικές πράξεις, είναι απλοί και ότι οι επιβαρύνσεις ελαχιστοποιούνται, ώστε να αυξηθεί η ρευστότητα και η προσφορά κεφαλαίων στις εισηγμένες εταιρείες, καθιστώντας τις αγορές κεφαλαίου της ΕΕ πιο ελκυστικές.
• Η Επιτροπή θα αναλάβει δράση για την εξάλειψη των διαφοροποιήσεων στη φορολογία κάθε κράτους μέλους, καθότι δημιουργούν εμπόδια στις διασυνοριακές επενδύσεις.

Οι δράσεις που προτείνονται στην εν θέματι στρατηγική θα αναπτυχθούν περαιτέρω κατά την προσεχή περίοδο, σε συνεχή διάλογο με τα ενδιαφερόμενα μέρη. Το δεύτερο τρίμηνο του 2027, η Επιτροπή αναμένεται να δημοσιεύσει ενδιάμεση αξιολόγηση όσον αφορά την επίτευξη της SIU.

Το κείμενο της Ανακοίνωσης είναι διαθέσιμο στην ακόλουθη ηλεκτρονική διεύθυνση: https://finance.ec.europa.eu/document/download/13085856-09c8-4040-918e-890a1ed7dbf2_en?filename=250319-communication-savings-investmlents-union_en.pdf

Δημόσια διαβούλευση του Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τίτλο «Ενίσχυση της Κεφαλαιαγοράς» Δημόσια διαβούλευση του Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τίτλο «Ενίσχυση της Κεφαλαιαγοράς»

Στις 27 Φεβρουαρίου 2025 τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση Σχέδιο Νόμου του Υπουργείου Οικονομικών και Εθνικής Οικονομίας με τίτλο «Ενίσχυση της Κεφαλαιαγοράς» (Συν.1). Αναφορικά με τη θεματική της κεφαλαιαγοράς, οι προτεινόμενες νομοθετικές ρυθμίσεις αποσκοπούν στην επιτάχυνση της ανάπτυξής της, αίροντας υφιστάμενα εμπόδια του εθνικού κανονιστικού πλαισίου και παρέχοντας ισχυρά φορολογικά κίνητρα για τους επενδυτές. Επιπροσθέτως, αντιμετωπίζεται η ανάγκη για θεσμική θωράκιση των εποπτικών φορέων της κεφαλαιαγοράς, ήτοι της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και της Τράπεζας της Ελλάδος, με την ενίσχυση της διαφάνειας στη λειτουργία τους και τη διεύρυνση των εποπτικών και ρυθμιστικών μηχανισμών και εργαλείων που διαθέτουν.

Οι ρυθμίσεις που αφορούν την κεφαλαιαγορά στο εν θέματι σχέδιο νόμου είναι πολυάριθμες. Μεταξύ άλλων, αναφέρονται οι εξής:

• Άρθρο 3: Αύξηση του ορίου της συνολικής ανταλλακτικής αξίας στην Ένωση σχετικά με τις δημόσιες προσφορές κινητών αξιών, για τις οποίες δεν απαιτείται δημοσίευση ενημερωτικού δελτίου, από τα 5 εκ € στα 8 εκ € και αύξηση ελάχιστου ορίου για τη δημοσίευση πληροφοριακού δελτίου στο 1εκ € από 500.000€. Με την αύξηση αυτή διευκολύνεται η χρηματοδότηση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, καθότι η έκδοση πληροφοριακού δελτίου συνεπάγεται πολύ λιγότερα έξοδα για μία εταιρεία από ό,τι η έκδοση ενημερωτικού δελτίου.
• Άρθρο 5 παρ. 2: Διευκόλυνση της δυνατότητας οικειοθελούς ή αναγκαστικής μεταφοράς εισηγμένων κινητών αξιών από την αγορά αξιών του Χρηματιστηρίου Αθηνών, η οποία είναι ρυθμιζόμενη αγορά, στην Εναλλακτική Αγορά που αποτελεί πολυμερή μηχανισμό διαπραγμάτευσης.
• Άρθρο 23: Ρύθμιση του πλαισίου που διέπει τα ομολογιακά δάνεια με ομολογίες εισηγμένες σε ρυθμιζόμενη αγορά ή πολυμερή μηχανισμό διαπραγμάτευσης. Με την προτεινόμενη διάταξη για τη λήψη σημαντικών αποφάσεων επί εισηγμένων ομολογιών, η απαρτία ορίζεται σε ποσοστό πενήντα τοις εκατό (50%) της ανεξόφλητης ονομαστικής αξίας του ομολογιακού δανείου, στην αρχική συνέλευση, και είκοσι τοις εκατό (20%) σε τυχόν επαναληπτική συνέλευση. Επισημαίνεται ότι με την παρ. 7 του α. 60 του Ν. 4548/2020 προβλέπεται ότι για την τροποποίηση ομολογιακού δανείου με όρους που είναι δυσμενέστεροι των αρχικών όρων για τους ομολογιούχους απαιτείται η έγκριση από ομολογιούχους που αντιπροσωπεύουν τα δύο τρίτα (⅔) του συνόλου, γεγονός που καθιστά πολύ δύσκολη τη λήψη αποφάσεων από τη συνέλευση των ομολογιούχων που τελικά δύναται να λειτουργήσει εις βάρος και των εκδοτριών αλλά και των ομολογιούχων.
• Άρθρο 25: Χορήγηση προσαυξημένης έκπτωσης κατά 100% για δαπάνες που αφορούν στην εισαγωγή πολύ μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε ρυθμιζόμενη αγορά. Με τον τρόπο αυτό επιδιώκεται ενίσχυση της κεφαλαιαγοράς με αύξηση της προσβασιμότητας των μικρομεσαίων επιχειρήσεων με την παροχή κινήτρου για τη μείωση του κόστους εισαγωγής μετοχών τους στη ρυθμιζόμενη αγορά.
• Άρθρο 26: Μείωση του συντελεστή φόρου τόκων εισηγμένων εταιρικών ομολόγων που αποκτούν φυσικά πρόσωπα που είναι φορολογικοί κάτοικοι ημεδαπής από 15% σε 5%. Η εν θέματι μείωση θα συμβάλλει στην ομαλή λειτουργία του χρηματιστηριακού δανεισμού μετοχών, ιδίως σε σχέση με τον διακανονισμό ατελών συναλλαγών (fail trade settlement) και την παροχή κινήτρων στους δικαιούχους για τη διάθεση μετοχών τους προς δανεισμό.
• Άρθρο 68: Εισάγεται στην ελληνική έννομη τάξη η δυνατότητα της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς για διενέργεια ερευνών και ελέγχων με ανωνυμία (mystery shopping) σε εναρμόνιση με τις προβλέψεις και άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. To mystery shopping είναι ένα εργαλείο μέτρησης της αγοράς προκειμένου να γίνουν κατανοητές οι ανάγκες των καταναλωτών στο πλαίσιο παροχής επενδυτικών υπηρεσιών από τις Ε.Π.Ε.Υ. και να βελτιωθούν οι παρεχόμενες υπηρεσίες από αυτές.
• Άρθρο 75: Στο άρθρο 20 του ν. 4484/2017, περί μέτρων εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/1011 σχετικά με τους δείκτες που χρησιμοποιούνται ως δείκτες αναφοράς σε χρηματοπιστωτικά μέσα και χρηματοπιστωτικές συμβάσεις ή για τη μέτρηση της απόδοσης επενδυτικών κεφαλαίων, και για την τροποποίηση των οδηγιών 2008/48/ΕΚ και 2014/17/ΕΕ και του κανονισμού (ΕΕ) 596/2014 (L 171), προστίθεται παρ. 1α, με την οποία ορίζεται ότι η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ορίζεται αρμόδια αρχή για τη διενέργεια της αξιολόγησης της περ. α) της παρ. 5 του άρθρου 23β του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/1011. Επισημαίνεται ότι με το εν θέματι ΣχΝ αυξάνονται οι αρμοδιότητες της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς ως εποπτικής αρχής.

Η προθεσμία για την υποβολή σχολίων είναι η 14η Μαρτίου 2025. https://www.opengov.gr/minfin/?p=13270